Từ thất bại cá»§a Barcelona cho Äến ná»i há» thẹn mang tên Bayern Munich, có thá» thấy rằng, tiki-taka không còn là xu hưá»ng thá»i thượng nữa. Äá» chiến thắng, các Äá»i bóng cần phải thá»±c dụng.
Chá» má»t bà n thắng ÄÆ°á»£c ghi trong 180 phút cá»§a hai tráºn bán kết lượt Äi, và những ai không thá»§ng lưá»i trong các tráºn sân khách ấy giá» Äang có má»t lợi thế nhá»nh hÆ¡n Äá»i thá»§ trưá»c tráºn lượt vá». Barcelona vá»i lá»i Äá dá»±a trên khả nÄng cầm bóng vượt trá»i cá»§a há» bá» loại từ tứ kết, trong khi má»t ngưá»i cÅ© cá»§a há», Guardiola, cÅ©ng không thà nh công vá»i Bayern (thua Real 0-5 chung cuá»c). Còn Atletico và Chelsea thì rõ rà ng chưa bao giá» là tÃn Äá» cá»§a lá»i chÆ¡i nà y cả. Má»t xu hưá»ng má»i mà cÅ© cá»§a bóng Äá hiá»n Äại: chÃnh sá»± thá»±c dụng là má»t trong những nguyên nhân khiến lá»i Äá dá»±a nhiá»u và o kiá»m soát bóng thất bại.
Lá»i mòn cá»§a tiki-taka
Guardiola hẹn tất cả á» tráºn lượt vá» trên sân Allianz Arena và không Ãt ngưá»i hâm má» tin rằng, á» Äó, Bayern má»i thá»±c sá»± là chÃnh há», sau tráºn lượt Äi thất bại trên Äất Tây Ban Nha. Nhưng ngưá»i ta cÅ©ng tá»± há»i: Äá» trá» lại là chÃnh há», Bayern Munich cần phải thá» hiá»n ÄÆ°á»£c những Äiá»u gì tinh túy mà há» không là m ÄÆ°á»£c trên sân Bernabeu? Äó là ngoà i khả nÄng kiá»m soát bóng vượt trá»i Äá»i thá»§, Äiá»u mà Pep Äã từng là m cho Barcelona và biến há» thà nh Äá»i bóng mạnh nhất thế giá»i, Bayern phải thá»±c dụng hÆ¡n, mạnh mẽ hÆ¡n, nhanh hÆ¡n, Äá»t biến nhiá»u hÆ¡n. Tóm lại là những Äiá»u Äã giúp Bayern cá»§a Heynckes lên ngôi vô Äá»ch Champions League á» mùa trưá»c. Thế nhưng con sá» 69% thá»i lượng kiá»m soát bóng á» Allianz Arena chẳng nói lên Äiá»u gì
Cầm bóng nhiá»u là m gì khi thiếu hiá»u quả, Bayern?
Ngay sau thất bại cá»§a Bayern trên sân Real, có lẽ sẽ không Ãt ngưá»i cảm thấy tiếc nuá»i: Bayern 2013 Äã hạ bá» Barcelona bằng chÃnh lá»i Äá ấy, Äá» rá»i má»t nÄm sau, khi bản thân Barcelona và lá»i chÆ¡i tiki taka bá» bắn hạ từ tứ kết, thì Bayern cá»§a Pep, khi Äang cá» gắng tạo láºp má»t tư duy bóng Äá má»i, dưá»ng như Äang trá» thà nh má»t phiên bản Barcelona thất bại.
Và cách mà các Äá»i thá»§ Äã là m Barcelona và Bayern thua tráºn dưá»ng như không má»i. Äó là bóng Äá chặt chẽ, không rưá»m rà , nhưng tÃnh toán, Äáºm chất Äiá»n kinh, không táºp trung và o viá»c chiếm bóng mà phản công thần tá»c. Những con sá» thá»ng kê á» Champions League cho thấy, con ÄÆ°á»ng Äến thà nh công luôn phải là con ÄÆ°á»ng ngắn nhất chứ không phải là tìm cách chiếm ÄÆ°á»£c bóng nhiá»u nhất. Má»t mùa bóng vá»i hÆ¡n 60 tráºn Äấu trên tất cả các mặt tráºn và tráºn nà o cÅ©ng chiếm bóng vượt trá»i Äá»i thá»§ vá» lâu vá» dà i sẽ tạo ra má»t áp lá»±c khá»§ng khiếp lên Äá» bá»n thá» lá»±c và tâm là cá»§a các cầu thá»§, nhất là những ngưá»i nắm vai trò chá»§ chá»t trong lá»i chÆ¡i ấy. á» hiá»p 1 cá»§a tráºn Real-Bayern, các cầu thá»§ Äến từ nưá»c Äức cầm bóng Äến 73%, có tá» lá» phạt góc 9 so vá»i 1, nhưng vẫn thá»§ng lưá»i trưá»c má»t Äá»i chá»§ nhà Äã xuyên thá»§ng khung thà nh cá»§a há» chá» bằng má»t pha phản công siêu tá»c Äá» rất Ãt chạm.
Bóng Äá cần phải có những Äiá»u chá»nh
Ancelotti, ngưá»i Äã từng ÄÆ°a Milan lên Äá»nh thế giá»i bằng má»t hà ng tiá»n vá» cầm bóng siêu hạng trong những nÄm cách Äây chưa xa, Äã thay Äá»i tư duy bóng Äá? Không, ông chưa thay Äá»i. Ká» cả khi tuyên bá» sau tráºn Äấu, là “bóng Äá Äâu chá» là kiá»m soát bóng, mà là phòng ngá»± và phản công”, nhưng trên thá»±c tế, ông chá» Äiá»u chá»nh sao cho phù hợp khi Äá»i Äầu vá»i má»t Äá»i thá»§ mà ông biết chắc chắn là sẽ cầm bóng nhiá»u hÆ¡n Äá»i cá»§a mình.
Các thá»ng kê cho thấy, dưá»i tay HLV ngưá»i Italy, Real không chÆ¡i xù xì như dưá»i thá»i Mourinho, nhưng tÃnh thá»±c dụng có thá» còn cao hÆ¡n: cứ trung bình 27 ÄÆ°á»ng chuyá»n thì há» có 1 cú sút, so vá»i 39 ÄÆ°á»ng chuyá»n thì có 1 cú dứt Äiá»m cá»§a Bayern và Barcelona. Atletico Madrid, Äá»i trá» thà nh hiá»n tượng lá»n á» La Liga và Châu Ãu mùa giải nà y có trung bình 30 ÄÆ°á»ng chuyá»n thì có 1 cú sút. Chelsea tháºm chà còn Ãt hÆ¡n thế. Tá»· lá» nà y là 26/1. Nhìn rá»ng ra, tại Premier League, Liverpool, Äá»i chÆ¡i hay nhất, ghi nhiá»u bà n nhất, tá»i 96 bà n sau 35 tráºn, cÅ©ng là má»t trong sá» những Äá»i chuyá»n ngang chuyá»n ngá»a Ãt nhất, vá»i trung bình cứ 30 ÄÆ°á»ng chuyá»n thì có 1 cú sút.
Có sá»± liên quan nà o giữa tá» lá» trung bình giữa những ÄÆ°á»ng chuyá»n và 1 cú dứt Äiá»m (và o khung thà nh, hoặc ra ngoà i)? Thứ nhất, viá»c chuyá»n ban Ãt hÆ¡n cho thấy khả nÄng cầm bóng Ãt hÆ¡n; thứ hai, há» thưá»ng tìm kiếm giải pháp tấn công bằng những ÄÆ°á»ng chuyá»n dà i ngay sau khi cưá»p ÄÆ°á»£c bóng và tá» chức phản công ngay; thứ ba, tá» lá» nà y cà ng Ãt cà ng cho thấy Äá»i bóng nà y triá»n khai tấn công hoặc phản công nhiá»u hÆ¡n, Ãt chạm và có nhiá»u giải pháp tiêu diá»t Äá»i phương hÆ¡n. Viá»c cầm bóng nhiá»u hÆ¡n và chuyá»n bóng nhiá»u hÆ¡n cÅ©ng phản ánh viá»c Äá»i bóng Äó thiếu ý tưá»ng, thiếu khả nÄng Äá»t phá hoặc phải chá» Äợi cÆ¡ há»i Äá» xuyên thá»§ng hà ng thá»§ Äá»i phương nhá» những cầu thá»§ siêu hạng. Và chừng nà o chưa tìm ÄÆ°á»£c khoảng trá»ng, há» cứ tiếp tục duy trì viá»c cầm bóng, chuyá»n bóng và di chuyá»n không bóng. Barcelona Äã chÆ¡i như thế trong nhiá»u nÄm qua, và khi không có ÄÆ°á»£c sá»± Äá»t biến từ những mà n ảo thuáºt cá»§a Messi, hay cá»§a má»t ai Äó như Iniesta, há» rÆ¡i và o thế bế tắc.
âChá»§ nghÄ©a phản côngâ lên ngôi
Mourinho và Diego Simeone Äá»u là những Äại diá»n cá»§a “chá»§ nghÄ©a phản công”
Thà nh công cá»§a thứ bóng Äá Ãt chuyá»n, Ãt chạm cÅ©ng Äá»ng nghÄ©a vá»i viá»c “chá»§ nghÄ©a phản công” Äang lên ngôi á» mùa bóng nà y, và nếu tÃnh theo tá» lỠấy, thì hoà n toà n Äúng vá»i Atletico, Chelsea và Real, những Äá»i bóng chuyá»n Ãt hÆ¡n 30 ÄÆ°á»ng cho 1 cú sút và có trong Äá»i hình những lá»±c sÄ© chiến Äấu và những chuyên gia tá»c Äá» phù hợp vá»i lá»i Äá phản công. Ngay cả Sevilla, Äá»i Äã và o bán kết Europa League cÅ©ng có cùng tư duy: 28 ÄÆ°á»ng chuyá»n cho 1 cú sút. Có má»t chút ngoại lá»: Dortmund Äá hấp dẫn vÃ ÄÆ¡n giản, vá»i 26 ÄÆ°á»ng chuyá»n cho 1 cú sút, nhưng không Äi xa quá tứ kết Champions League. á» Serie A, Inter và Milan cÅ©ng chá» thá»±c hiá»n 1 cú sút vá»i trung bình 30 ÄÆ°á»ng chuyá»n, nhưng há» không thá» qua mặt ÄÆ°á»£c Roma (34 ÄÆ°á»ng chuyá»n/1 cú sút) vì má»t vấn Äá» duy nhất: chất lượng. Chất lượng ÄÆ°á»ng chuyá»n và cú sút kém cá»§a há» kém xa Äá»i bóng cá»§a thá»§ Äô nưá»c Italy.
Trong má»t cuá»c trả lá»i phá»ng vấn, huyá»n thoại Beckenbauer có nói: “Chiếm bóng và chuyá»n bóng nhiá»u sẽ trá» nên vô Ãch, nếu bạn không ghi bà n”. Những lá»i nói ấy là nhằm và o Guardiola? CÅ©ng có thá» như thế, mà cÅ©ng có thá» không. Nhưng rõ rà ng Pep Äã thất bại. Sau tráºn thua á» Bernabeu, khi trả lá»i má»t nhà báo, rằng tại sao Bayern có quá nhiá»u ÄÆ°á»ng chuyá»n ngang, Guardiola nói: “Nếu bạn chuyá»n bóng dà i xuá»ng phần sân Äá»i phương quá nhanh thì bạn cÅ©ng có thá» sẽ phải chạy ngược lại còn nhanh hÆ¡n nữa. Từ khi còn Äá bóng, tôi Äã biết là Real luôn chÆ¡i phản công. Khi Äá»i Äầu vá»i chúng tôi, trong hiá»p 1, há» tháºm chà còn không thá»±c hiá»n ÄÆ°á»£c ba ÄÆ°á»ng chuyá»n liên tiếp”. Guardiola hÆ¡i nhầm. Có thá» trong cả hiá»p, Real phải co vá» phòng ngá»±, và há» chá» có má»t lần duy nhất thá»±c hiá»n ÄÆ°á»£c ba ÄÆ°á»ng chuyá»n liên tiếp. Lần ấy Äã có bà n thắng duy nhất Äánh bại há». Và chá» cần thế là Äá»§ cho tráºn lượt Äi.
Và sau khi Bayern thảm bại 0-4 á» ngay tại Allianz Arena Äêm qua, thì Pep chẳng thá» nà o biá»n minh ÄÆ°á»£c nữa.
Theo Anh Ngá»c – TT&VH
Tiá»
n biá»t tiki-taka bằng 'Chá»§ nghÄ©a phản công'